Probiotyki? Prebiotyki? Synbiotyk? Kiedy są potrzebne?


Dyskusja na temat stosowania probiotyków i prebiotyków przez mamy i dzieci trwa w najlepsze. Nic dziwnego, tematyka mikrobiomu i składu mikrobiomu jelit oraz jego znaczenia  dla zdrowia człowieka to temat na topie. Układ pokarmowy to główne wrota do naszego organizmu. Wrota do zdrowia i wrota dla czynników chorobotwórczych.

Dlaczego tak ważne jest to, co nakładamy na nasze talerze, dlaczego tak ważne jest to, co jemy już od najmłodszych lat? Ponieważ to determinuje bardzo dużą część naszego zdrowia i samopoczucia.

Układ pokarmowy noworodka już w ciąży jest częściowo kolonizowany przez dobre bakterie, a pełna kolonizacja rozpoczyna bardzo szybko w chwili narodzin. To jak przebiegnie i jaka będzie w przyszłości determinowane jest przez wiele czynników – stan zdrowia matki, sposób narodzin, sposób żywienia, predyspozycje genetyczne.

W układzie pokarmowym człowieka można znaleźć około 500 różnych bakterii, – ale 90% to bakterie z 20 szczepów.

Po siedmiu dniach od porodu już widać różnicę pomiędzy przewodem pokarmowym dzieci karmionych sztucznie i naturalnie. Po miesiącu większość bakterii w przewodzie pokarmowym dziecka karmionego piersią to Bifidobacteria, a dzieci karmione sztucznie mają florę składającą się mniej więcej po równo z Bifidobacteria i Bacteroides. 1

Od kolonizacji zależy wiele. Odpowiedź immunologiczna układu pokarmowego człowieka wykształca się głównie w niemowlęctwie i jest bardzo zależna od sposobu żywienia, tego jak kolonizowany jest układu pokarmowy, od ekspozycji na czynniki chorobotwórcze i postępowania w przypadku zachwiania równowagi flory jelitowej, i od genotypu dziecka. Stan kolonizacji układu pokarmowego może mieć ogromne znaczenie dla ogólnego zdrowia dzieci tu i teraz oraz w przyszłości.

Warto podkreślić też to, że skład mleka matki sprawia, że kolonizacja przewodu pokarmowego dziecka przebiega prawidłowo. Mleko mamy zawiera mnóstwo naturalnych probiotyków i prebiotyków, które wspierają prawidłową kolonizację przewodu pokarmowego. Po zakończeniu karmienia prebiotyki trzeba dostarczać do organizmu z zewnątrz.   

Najlepiej zbadanymi probiotycznymi bakteriami są: Lactobacillus rhamnosus GG (LGG), Bifidobacterium lactis, Streptococcus thermophilus.

Amerykańska Akademia Pediatrii zaleca stosowanie probiotyków u dzieci w następujących sytuacjach2:

  • biegunka infekcyjna – badania pokazują, że stosowanie probiotyków podczas infekcji skraca czas trwania biegunki. Działanie jest zależne od zastosowanego szczepu bakterii – najbardziej efektywne są bakterie LGG. Zapobieganie biegunce poprzez podawanie probiotyków nie jest potrzebne, jeżeli nie występują ku temu wskazania np. pobyt w szpitalu, narażenie na infekcje, zmiana miejsca zamieszkania czy pobytu.
  • biegunka związana z antybiotykoterapią – stosowanie probiotyków podczas antybiotykoterapii może zmniejszyć ryzyko wystąpienia biegunki z nią związanej.
  • atopowe zapalenie skóry – istnieją badania, które pokazują, że stosowanie probiotyków w ciąży i okresie karmienia piersią przez matkę, która jest w grupie ryzyka AZS może zmniejszać ryzyko wystąpienia go u dziecka. Nie ma zaleceń, co do rutynowego stosowania, suplementacji – decyzję o podawaniu probiotyków podejmuje lekarz, ponieważ badania dostępne są niewystarczające do wydania jednoznacznej rekomendacji 3. Światowa Organizacja Alergii zaleca stosowanie probiotyków w następujących sytuacjach 4:
  • stosowanie probiotyków u kobiet w ciąży, kiedy istnieje wysokie ryzyko atopii, – pomimo, że nie ma bardzo dokładnych powiązań między alergią a przyjmowaniem probiotyków to jednak układ immunologiczny kobiet z alergią jest nadwyrężony i wymaga wsparcia, które może się przełożyć na mniejsze ryzyko alergii u dziecka. Nie ma jednak rekomendacji stosowania probiotyków rutynowo.
  • stosowanie probiotyków u mam karmiących piersią z tego samego powodu, co wyżej
  • stosowanie probiotyków u niemowląt, które są w grupie ryzyka alergii

Ale probiotyki to nie wszystko. Istnieją jeszcze prebiotyki. Prebiotyki to oligosacharydy, które stanowią dla probiotycznych bakterii podłoże do wzrostu. Innymi słowy dzięki nim te dobre bakterie układu pokarmowego mają, co jeść.

Kiedy te dobre bakterie i prebiotyki połączymy otrzymamy synbiotyk, czyli produkt, który kompleksowo zapewni przywrócenie równowagi flory jelitowej. Przykładowy synbiotyk składa się ze szczepu bakterii i fruktooligosacharydów.

A co na temat synbiotyków mówi dietetyk? Popytałam moją koleżankę i specjalistkę od żywienia dzieci Małgorzatę Jackowską. Małgosia jest specjalistką żywienia człowieka i dietetyki, doulą i promotorką karmienia naturalnego. Prezeska Fundacji Promocji Karmienia Piersią i Zastępczyni Redaktor Naczelnej Kwartalnika Laktacyjnego. Na co dzień promuje naturalne karmienie niemowląt i małych dzieci, prowadzi warsztaty i indywidualne konsultacje żywieniowe dla rodziców i profesjonalistów, dotyczące karmienia piersią, rozszerzania diety, metody baby-led weaning (BLW) oraz żywienia małych dzieci. Wspiera matki w okresie okołoporodowym. Prowadzi blog www.malgorzatajackowska.com:                

Hafija.pl: Czy z punku widzenia dietetyka stosowanie synbiotyków u dzieci ma sens?

Małgorzata Jackowska: Jeżeli dziecko rodzi się w warunkach optymalnych, a więc jego mama była w zdrowej ciąży, nie brała w czasie ciąży antybiotyków i nie dostawała ich w okresie okołoporodowym (np. ze względu na dodatni wynik posiewu na GBS), maluch urodził się pochwowo i nie dostał antybiotyku po porodzie, jest karmiony piersią i nie był dokarmiany mieszanką, to jest najprawdopodobniej w najlepszej możliwej sytuacji „bakteryjnej” a jego organizm został skolonizowany przez bakterie jego mamy, naturalne dla tej rodziny. Nie wiemy jeszcze wszystkiego o mikrobiocie, to jest bardzo nowy temat, naukowcy dokładnie badają bakterie żyjące na i w człowieku dopiero od kilku lat i nadal nie są w stanie rozpoznać około 70% z nich. Te, które są zidentyfikowane nazywa się mikrobiomem.  Wiadomo natomiast, że nasza mikrobiota to naprawdę poważny element naszego funkcjonowania, mówi się, że nawet 1,5kg masy ciała dorosłego człowieka to jego mikrobiota, ma ona wpływ na funkcjonowanie układu pokarmowego, ale też na metabolizm i funkcje układu immunologicznego.  A więc rola bakterii probiotycznych w naszym życiu jest ogromna, jeśli kolonizacja przebiega w sposób inny niż optymalny to może się okazać, że wsparcie w postaci synbiotyku będzie dobrym pomysłem. Nie ma badań, które to na 100% potwierdzają, ale myślę, że to tylko kwestia czasu.

H.: W jakich sytuacjach może pomóc stosowanie synbiotyków?

MJ.: Myślę, że przede wszystkim wtedy, kiedy nie mamy możliwości zadbać o tą optymalną kolonizację w okresie okołoporodowym. Nie zawsze mamy wpływ na to, co dzieje się w tym czasie, np. nie możemy uniknąć antybiotykoterapii lub porodu operacyjnego, wtedy można rozważyć stosowanie synbiotyku. W przypadku noworodków na pewno należałoby to skonsultować z lekarzem, ale dostępna wiedza na ten temat jest przekonywująca. Oczywiście najlepszym wyjściem jest zapewnienie kontaktu skóra do skóry bardzo szybko po narodzinach, karmienie dziecka mlekiem mamy, ale jeśli i ona jest poddana antybiotykoterapii to dodatkowe wsparcie może być dobrym pomysłem.  Z całą pewnością synbiotyki powinny być podawane w okresie stosowania antybiotykoterapii. Probiotyki mogą wspomagać układ pokarmowy w problemach trawiennych (np. w czasie biegunki, zaparć), chociaż nie ma mocnych dowodów naukowych na potwierdzenie tej teorii, ale moim zdaniem może być to pomocne. Myślę, że można też spróbować podać je w czasie kolek, chociaż uważam, że na to akurat najlepiej działa szum i bycie blisko mamy.

H.: W jaki sposób wybrać synbiotyk?

MJ.: W tym powinien pomóc lekarz lub farmaceuta. Ja zwykle podpowiadam żeby szukać produktu zawierającego wiele szczepów bakteryjnych a nie jeden czy dwa.

H.: Jakie szczepy bakterii są człowiekowi najbardziej potrzebne?

MJ: Tego jeszcze nie wiemy, bo nie wszystkie są poznane, ale wiadomo, które spośród rozpoznanych i dostępnych w preparatach mają najlepiej udokumentowane korzystne działanie.  Na pewno są to bakterie kwasu mlekowego: z rodzaju Lactobacillus i bifidobakterie, np.: Lactobacillus rhamnosus GG, Lactobacillus acidophilus, lactobacillus reuteri.

DSC_0654

Równowaga mikroflory jelitowej ma znaczenie większe niż tylko komfort naszego brzucha. Dlatego warto w potrzebie wybierać preparaty, które przywracają tą równowagę w sposób kompleksowy.

Dzisiejszy wpis powstał we współpracy z producentem Multilac® Baby – synbiotyku dla dzieci.

Multilac® Baby jest nowoczesnym synbiotykiem, który w swoim składzie zawiera liofilizat bakterii 9 szczepów.

Te bakterie to:

  • Lactobacillus acidophilus
  • Lactobacillus casei
  • Bifidobacterium lactis
  • Lactobacillus paracasei
  • Lactobacillus plantarum
  • Lactobacillus rhamnosus GG
  • Lactobacillus salivarius
  • Bifidobacterium bifidum
  • Bifidobacterium longum

Taka ilość bakterii sprawia, że preparat ma działanie kompleksowe i szerokie zastosowanie w biegunce o różnym podłożu czy innych dolegliwościach ze strony układu pokarmowego.

Dzięki zawartemu w preparacie FOS dobre bakterie probiotyczne szybko namnażają się w przewodzie pokarmowym dziecka, bo jest on dla nich pożywką.

DSC_0696 DSC_0690

Multilac® Baby nie zawiera ani kazeiny ani mleka, dlatego mogą go stosować osoby z nadwrażliwością na te składniki.

Ponieważ bakterie Multilac® Baby pokryte są specjalną ochronną powłoką działają dłużej i efektywniej w organizmie dziecka. Mogą one być stosowane u dzieci w przypadku wskazań zdrowotnych już od 4 miesiąca życia.

Jakie są wskazania do stosowanie synbiotyku Multilac® Baby?

Można go stosować wspomagająco w przypadku biegunki spowodowanej infekcją lub np. zmianą miejsca pobytu, w przypadku tzw. klątwy faraona czy też biegunki podróżnych. Jeżeli wyjeżdżamy na wakacje w miejsca egzotyczne, gdzie zupełnie zmienia się nasza dieta to organizm może zareagować bardzo różnie. Szczególnie teraz w wakacje, kiedy będziemy jechać do ciepłych krajów może okazać się, że nasz układ trawienny będzie potrzebować wsparcia. Wtedy można sięgnąć, po synbiotyk. Co na pewno ucieszy rodziców – nie trzeba przechowywać tego preparatu w lodówce tak jak wielu dostępnych probiotyków. Dzięki temu możemy zabrać go ze sobą w podróż – nawet do ciepłych krajów, bez obawy, że preparat straci swoje właściwości.

Multilac® Baby można stosować przy antybiotykoterapii, zapobiegawczo przy biegunce i zaburzeniach czynnościowych jelit,  podczas leczenia, oraz w okresie zwiększonej skłonności do infekcji.

Multilac® Baby stosuje się tylko raz dziennie i dzięki temu nie musimy walczyć z maluchem o wypicie probiotyków lub połknięcie go po każdej dawce antybiotyku czy też o konkretnych porach.

Pisząc ten wpis przyjmowałam Multilac® z całą rodziną, bo niestety dotknęła nas biegunka.

Pomógł 🙂

 

Poniższy post nie zastąpi opieki lekarskiej ani farmaceutycznej  nie stanowi też  medycznej  porady dotyczącej postępowania z dzieckiem oraz porady dotyczącej karmienia piersią  i pełni jedynie funkcję informacyjną . W razie wątpliwości skontaktuj się z lekarzem lub certyfikowanym doradcą laktacyjnym lub farmaceutą
  1. https://www.sciencedaily.com/releases/2015/05/150513125126.htm

    http://pediatrics.aappublications.org/content/126/6/1217

  2. http://pediatrics.aappublications.org/content/126/6/1217

    http://www.aafp.org/afp/2011/0401/p849.html

     

  3. http://www.sciencedirect.com/science/article/pii/S0091674915006363
  4. http://waojournal.biomedcentral.com/articles/10.1186/s40413-015-0055-2
Hafija

Nazywam się Agata. Hafija.pl to najlepszy mainstreamowy blog o karmieniu piersią.

8 komentarzy

  • salusiowo
    12 lipca 2016 at 20:34

    bardzo przydatny wpis!! i sensowny.. niektórzy dają, tak bez powodu!!

  • Marlena
    12 lipca 2016 at 21:45

    Moja córka ma alergię na bmk i w związku z tym Azs. Ja ani nikt z najbliższej rodziny nie ma takiej alergii. Teraz w drugiej ciąży przez cały IIi semestr biorę probiotyk i chcę sprawdzić czy druga córka będzie miała ten sam problem. Oczywiście może się zdarzyć że absolutnie nie będzie na nic uczulona. Przekonamy się już za miesiąc:)

  • Anna
    21 lipca 2016 at 08:36

    Bedac u dietetyka z moim mezem ….. dietetyczka zalecila mi zazywanie probiotyku ( mimo iz karmie piersia, nie bralam zadnych antybiotykow, urodzulam sn ) Nie bardzo rozumialam w jakim celu mam to brac. Tlumaczyla , ze to chodzi o zdrowie dziecka – zeby nie chorowalo ! Artykul wiele wyjasnil ! Dziekuje

  • Agata
    26 lipca 2016 at 19:24

    Czy zatem stosowanie preparatu Multilac w czasie kp jest ok?

    • Hafija
      26 lipca 2016 at 19:27

      zawsze zalecenia stosowania preparatów przez kobiety karmiące musi być konsultowane z lekarzem

  • tamarela
    31 sierpnia 2017 at 11:57

    Mój synek już w pierwszych miesiącach życia dostawał kropelki acidolac baby, bo męczyły go okropne kolki, a dzięki tym kropelkom dolegliwości bardzo zelżały i kolki były rzadsze

  • Magda
    26 października 2017 at 08:58

    Gdzie można przeczytać artykuł? 🙂 Nie wyświetla mi się..

  • Agata
    26 lipca 2018 at 21:09

    Ma w domu synbiotyk na którym jest napisane, żeby nie stosować w okresie karmienia piersią Dlaczego? Ja karmię, choć już sporadycznie, ale potrzebuję probiotyku

skomentuj

Bezpłatne tapety

Bezpłatne e-booki